انیشتینیوم؛ نود و نهمین عنصر جدول تناوبی

انیشتینیوم؛ نود و نهمین عنصر جدول تناوبی

دانشمندان برای نخستین‌بار پس از دهه‌ها، انیشتینیوم (یکی از فرّارترین و سنگین‌ترین عناصر جدول تناوبی) را با موفقیت مطالعه کردند. این موفقیت، شیمی‌دانان را به کشف مقوله‌ای موسوم به «جزیره ثبات» نزدیک‌تر می‌کند؛ یعنی همانجا که تصور می‌شود برخی از سنگین‌ترین و کم‌عمرترین عناصر در آن زندگی می‌کنند.

به گزارش ایتنا و به نقل از Livescience، گفتنی است نخستین‌بار وزارت انرژی ایالات متحده در سال ۱۹۵۲ و در طی اولین آزمایش بمب هیدروژنی، اینشتینیوم را کشف کرد. این عنصر به‌طور طبیعی روی زمین وجود ندارد و فقط با استفاده از راکتورهای هسته‌ای ویژه می‌توان آنرا در مقیاس میکروسکوپی تولید کرد. دانشمندان می‌گویند مطالعه این عنصر بسیار دشوار است؛ چون جداسازی آن از سایر عناصر نیز دشوار است، بسیار رادیواکتیو است و به سرعت هم دچار فروپاشی می‌شود.

اما محققان آزمایشگاه ملی لارنس برکلی در دانشگاه کالیفرنیا، به‌تازگی نمونه‌ای ۲۳۳ نانوگرمی از اینشتینیوم خالص ایجاد کرده و اولین آزمایش‌ها را بر روی این عنصر انجام داده‌اند. آنها با این کار توانستند برخی از خواص شیمیایی اساسی این عنصر را برای نخستین‌بار کشف کنند.

 

کوری کارتر (استادیار دانشگاه آیووا و دانشمند سابق در آزمایشگاه برکلی) می‌گوید: «ساخت انیشتینیوم بسیار دشوار است و دلیل آن موقعیت مکانی آن در جدول تناوبی عناصر است».

انیشتینیوم نیز مانند سایر عناصر سری اکتینید (یعنی گروهی متشکل از ۱۵ عنصر فلزی که در پایین جدول تناوبی وجود دارند)، با بمباران عنصر هدف که در این مورد کوریوم است ساخته می‌شود.

با این حال، واکنش مورد نظر برای ساخت کالیفرنیوم طراحی شد؛ عنصری مهم و تجاری مورد استفاده در نیروگاه های هسته‌ای. از اینرو فقط مقدار بسیار کمی از اینشتینیوم به‌عنوان محصول جانبی تولید شد.

گفته می‌شود که استخراج یک نمونه خالص از انیشتینیم از کالیفرنیوم به‌دلیل شباهت این دو عنصر، کاری چالش‌برانگیز است، به‌این معنی که محققان در نهایت فقط یک نمونه کوچک از اینشتینیوم-۲۵۴ بدست آوردند که یکی از پایدارترین ایزوتوپ‌ها از این عنصر است.

منبع: خبرگزاری ایتنا